Yıldırım Koç: Türk-İş geçmişte neleri savunuyordu? 24 ilke

Türk-İş’e bağlı sendikaların genel kurulları birbiri ardı sıra yapılıyor. Konfederasyonun genel kurulu da bu yılsonunda toplanacak.

Türk-İş’e bağlı sendikaların genel kurulları birbiri ardı sıra yapılıyor. Konfederasyonun genel kurulu da bu yılsonunda toplanacak.

 

Türk-İş’in geçmiş genel kurullarında Türk-İş’in ekonomik, toplumsal ve siyasal talepleri kapsamlı bir biçimde formüle edildi ve onaylandı. Genel Kurullar dışında da formüle edilen ve Türk-İş adına açıklanan talepler oldu. Nedense, bu talepler günümüzde pek hatırlanmıyor. Türk-İş’in bu yıl sonundaki genel kurulu öncesinde, Türk-İş tarihindeki önemli belgelerden bazı bölümleri hatırlatmanın yararlı olduğunu düşünüyorum. Sendikalar yalnızca ücret pazarlığı yapan örgütler değildir. Özellikle ekonomik krizin derinleştiği ve sınıf mücadelesinin sertleştiği koşullarda, sendikaların, çalışma yaşamının tüm alanlarına odaklanmaları ve tüm emekçi sınıf ve tabakaların ve ülkemizin temel sorunlarıyla ilgilenmeleri, sendikaların itibarını ve gücünü artıracaktır.

 

 

TÜRK-İŞ’İN 24 İLKESİ

 

Türk-İş’in 7. Genel Kurulu 1968 yılında toplandı ve 21 Nisan 1968 günü oybirliğiyle 23 ilke kabul edildi. Türk-İş’in 1970 yılında toplanan 8. Genel Kurulu da bu listeye 24. maddeyi ekledi. Böylece, Türk-İş genel kurullarında onaylanmış temel talepler bildirgesi ortaya çıktı.

 

Bu metnin bazı bölümleri aşağıda sunulmaktadır:

 

"3. Anayasada öngörülen prensiplerin gerçekleşmesi için göstereceği çabaların yanı sıra, Anayasa dışı sosyal ve ekonomik bir düzen kurulması, devletin şeklinin değiştirilmesi, Atatürk devrimlerinin ve demokrasinin tahribi amacına yönelen her türlü akıma karşı bütün gücüyle mücadele etmek Türk-İş’in temel görevlerinin başında gelir.

 

 

TOPRAK REFORMU

 

"9. Topraksız, az topraklı veya dar gelirli köylünün yeterli toprağa ve verimli tarım işletmeciliğine kavuşmasını sağlayıcı, toprak dağılımında dengesizlik ve adaletsizliği önleyici, aynı zamanda tarımsal verimliliği arttırıcı bir toprak ve tarım reformu yapılmasını ve bu reformun hızlı sanayileşme ve işsizliği azaltma yönünden taşıdığı önemi gözönünde tutarak, bir an önce gerçekleştirilmesi için siyasi partiler üzerinde bütün etkisini kullanmayı Türk-İş başlıca görev sayar.

 

"10. Orman köylüsünü insan onuruna yaraşır bir yaşama seviyesine ulaştırabilmek üzere Devlet desteğinin sağlanması için gerekli çalışmaları yapmak Türk-İş’in görevleri arasındadır.


 

ADİL VERGİ DÜZENİ

 

"12. Adil bir vergi reformunun süratle yapılması, özellikle yüksek kazançlı büyük çiftçilerden yeterli vergi alınması, yoksul halka yük olan dolaylı vergilerin azaltılması, vergi kaçırma yollarının kapatılması, vergi ve servet açıklamasının devlete karşı yapılması konularında Türk-İş yetkili makamlar nezdinde gerekli ve etkili teşebbüslerde bulunacaktır.

 

"14. Üretici, köylü ve çiftçinin kooperatifleştirilmeleri, bu kooperatiflere devletin müdahalesini veya aracı ve tefecilerin sızmasını kesinlikle önleyici tedbirler alınması, ayrıca üretici kooperatiflere sınai tesisler kurma imkanlarının sağlanması konularında Türk-İş, yetkilileri zamanında uyaracak ve bu konuda gerekli çalışmaları yapacaktır.

 

 

MADENLERİMİZİ DEVLET İŞLETSİN

 

"16. Petrollerimizin ve madenlerimizin geniş ölçüde devlet eliyle işletilmesi, bu alanda özel teşebbüse, devlet yatırımlarının verimli olamayacağı küçük madenlerimizin işletilmesi için, devlet kontrolü ve işçilerin yönetime katılmaları, kârdan ve verim artışından pay almaları şartı ile izin verilebilmesini sağlayıcı tedbirlerin alınması konusunda Türk-İş gerekli çalışmaları yapacaktır. Bu alanda, yabancı sermayeye mümkün mertebe yer verilmemesi, yurdumuzun imkanları elverdiği anda yabancı sermayenin bu alanda çalıştırılmaması amaç edinilecek ve Türk-İş bu konuda takipçilik görevini eksiksiz yerine getirecektir.

 

 

YABANCI SERMAYE KONTROL ALTINDA OLSUN

 

"17. Yerli sermayenin başarabileceği işler için yabancı sermayenin yurda sokulmaması, yabancı sermayenin yurt dışına büyük kâr transferleri yapmasının önlenmesi, yabancı sermaye ile kurulan ortaklıklarda dünya ölçülerine uygun oranda ve milli ortaklıklardan alınanın üstünde Kurumlar vergisi alınması konularında Türk-İş, yetkililer nezdinde gerekli çalışmaları yapacaktır. Yabancı hissedarların Türk devletine gelir vergisi ödememelerinden doğan kayıpların giderilmesi için tedbir alınmasını Türk-İş isteyecek ve bu konuda da gerekli çalışmaları yapacaktır.

 

 

PLANLI EKONOMİ ULUSAL HARP SANAYİ

 

"18. Özel teşebbüsün Anayasa ve Plan ilke ve amaçlarına ve toplum yararına uygun işlemesi için etkili tedbirler alınmasını, kamu kesimi ile özel kesimde de plan disiplininin sağlanmasını Türk-İş ilgililerden isteyecektir.

 

"24. Türk işçisinin emeğini, ordumuzun gücü ile birleştirerek, yurt savunmasında öz kaynaklarımızın kullanılması ve savunma gücümüzün dış yardıma bağlı kalmadan yürütülebilmesi için, Türk-İş ulusal harb sanayiinin kurulması yolunda gerekli bütün çabayı gösterecektir."